Jeżów Sudecki przypomniał o 80. rocznicy I Ogólnopolskiej Konferencji Szybowcowej

W sobotę 22 listopada Jeżów Sudecki ponownie stał się miejscem wyjątkowego spotkania ludzi, którzy od lat tworzą historię polskiego lotnictwa. W budynku Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej – dokładnie tam, gdzie w 1945 roku odbyła się pierwsza Ogólnopolska Konferencja Szybowcowa – uczczono jej 80-lecie.

Wójt gminy Edward Dudek przypomniał, że to właśnie tutaj, tuż po wojnie, spotkali się przedstawiciele najważniejszych instytucji lotniczych, instruktorzy i piloci, którzy wyznaczyli powojenny kierunek rozwoju polskiego szybownictwa. To wydarzenie stało się fundamentem sukcesów, które przez kolejne dekady wynosiły Polskę do światowej czołówki.

Na uroczystości – jak zawsze – obecna była także Bolesława Jońca, która w 1951 roku została pierwszą w historii Aeroklubu Jeleniogórskiego i aeroklubów dolnośląskich posiadaczką Srebrnej Odznaki Szybowcowej. Dziś jest współorganizatorką i członkinią Jeleniogórskiego Klubu Seniorów Lotnictwa.

Odbudowa polskiego szybownictwa – tak zaczęła się historia

Do tamtych wydarzeń nawiązał Jacek Musiał, były dyrektor Aeroklubu Jeleniogórskiego, dziś członek Klubu Seniorów Lotnictwa. Jak podkreślał:

– W 1945 roku w jednym miejscu zebrali się ludzie, którzy chcieli odbudować polskie szybownictwo. Wypracowane tu decyzje prowadziły potem do sukcesów, które rozsławiły Polskę na świecie. Dzisiejsze spotkanie to powrót do korzeni i refleksja nad tym, gdzie jesteśmy i dokąd chcemy zmierzać.

Musiał mówił także o konieczności zwiększania dostępności szybownictwa – również dla osób z niepełnosprawnościami – oraz o potrzebie wzmacniania systemu szkolenia.

Pilotki, instruktorki i żywa historia lotnictwa

Wśród uczestniczek znalazły się kobiety, które przez dekady budowały polskie szybownictwo i lotnictwo sportowe.

Irena Cabaj wspominała lata spędzone w powietrzu:

– Zdobyłam złotą odznakę z dwoma diamentami, a do trzeciego zabrakło mi 40 kilometrów. Latanie było piękne. Najbardziej lubiłam moment, kiedy po locie szybowcem wracałam samolotem na lotnisko. To zawsze robiło na mnie ogromne wrażenie.

Elżbieta Urbanowicz przypomniała, dlaczego Kotlina Jeleniogórska nazywana była „kopalnią diamentów”:

– Piloci z całej Polski i z zagranicy przyjeżdżali tu zdobywać diamenty podczas lotów wysokościowych. Aeroklub Jeleniogórski od początku był miejscem wyjątkowym, a loty wysokościowe stały się jego znakiem rozpoznawczym.

Swoją niezwykłą historię opowiedziała również Barbara Grzyśkowiak-Bocian:

– Zaczęłam latać 72 lata temu. To była dla mnie druga rodzina. Latałam na SG-38, a kiedy musiałam zakończyć latanie ze względów zdrowotnych, i tak nie przestałam unosić się w powietrze. Konferencja z 1945 roku zgromadziła ludzi, którzy odbudowali polskie szybownictwo – i dziś znów czuć tu tamtą energię.

Adela Dankowska – rekordy, które przeszły do historii

Jedną z najbardziej utytułowanych uczestniczek była Adela Dankowska. Jej dorobek to:

• 15 rekordów świata
• 43 rekordy Polski
• 6250 godzin spędzonych w powietrzu
• około 225 tysięcy kilometrów – czyli ponad pięć okrążeń Ziemi

Wspominała również wyjątkowy lot nad Śnieżką:

– Z pasażerką osiągnęłam 9200 metrów. Mnie zachwycała cisza i szum szyb, ona czuła się gorzej, bo od 4,5 tysiąca metrów już obowiązuje tlen. Do Leszna wróciłam o własnych siłach, choć w Legnicy zapalały się już światła.

Modelarstwo – pierwsze skrzydła młodych pilotów

Ważnym głosem był występ Władysława Jagiełły, prezesa Euroregionalnego Centrum Modelarskiego, który podkreślał znaczenie modelarstwa:

– Modelarstwo stoi w Polsce na wysokim poziomie, ale największym problemem jest brak młodej kadry instruktorskiej. Pasja i umiejętności są, ale coraz mniej osób chce je przekazywać młodzieży.

Przypomniał również, że modelarnia w Jeżowie działa nieprzerwanie od 1946 roku.

Wyróżnienia i współczesne lotnicze historie

Podczas konferencji wręczono certyfikaty zasłużonym wykładowcom i instruktorom. Szczególne brawa otrzymał Leszek Gański, 94-letni nestor modelarstwa lotniczego.

Swoimi doświadczeniami podzielił się Mariusz Hercog, pilot szybowcowy i samolotowy. Pokazał nagrania ze swoich lotów i opowiadał o współczesnym szybownictwie oraz zmianach technologicznych, które otworzyły przed pilotami nowe możliwości.

Wśród gości honorowych był również senator RP Marcin Zawiła, który życzył wszystkim powodzenia i przypomniał, że „nad Jelenią Górą zawsze coś latało – i niech tak pozostanie”.

Więcej w materiale filmowym

Więcej informacji i wypowiedzi uczestników można usłyszeć w materiale filmowym – nieco dłuższym niż zwykle, ale bogatym w wartościowe historie pilotów, instruktorek i organizatorów.